Zabezpieczenia rzeczowe stosowane przez banki

Do najczęściej stosowanych zabezpieczeń rzeczowych należą:

• Hipoteka
• Zastaw rejestrowy lub zwykły
• Kaucja
• Blokada środków na rachunku bankowym
• Przewłaszczenie

Hipoteka.

Hipoteka jest ograniczonym prawem rzeczowym. Przedmiotem hipoteki może być:

• Nieruchomość  gruntowa, lokalowa, budynkowa
• Użytkowanie wieczyste
• Spółdzielcze prawo do lokalu

Hipotekę zabezpieczającą dług może  ustanowić właściciel nieruchomości bez względu na to, czy dług jest jego długiem osobistym, czy też długiem osoby trzeciej. Nieruchomość, na której ustanowiono hipotekę, pozostaje nadal we władaniu właściciela. W razie zbycia nieruchomości dłużnik – zbywca,  staje się dłużnikiem osobistym względem wierzyciela i odpowiada całym swoim majątkiem, a nabywca nieruchomości z hipoteką staje się dłużnikiem hipotecznym i odpowiada za dług do wysokości obciążonej hipoteką nieruchomości.  Wysokość kwoty wpisu jest ustalana przez wierzyciela, aby zabezpieczyć wierzytelność wraz z odsetkami  i   innymi możliwymi kosztami związanymi z wierzytelnością.

Podstawę wpisu hipoteki na nieruchomości stanowią:

• Wniosek o dokonanie wpisu
• Oświadczenie banku o   udzieleniu kredytu
• Oświadczenie właściciela o ustanowieniu hipoteki

Zastaw.

Zastaw jest ograniczonym prawem rzeczowym. Istotą zastawu jest uprawnienie wierzyciela do  zaspokojenia się z rzeczy obciążonej bez  względu na to czyją jest własnością. Wierzyciela nazywa się „zastawnikiem”, a dłużnika „zastawcą”.  Przedmiotem zastawu mogą być:

• Rzeczy ruchome oznaczone co do tożsamości  - takie jak  na przykład konkretnie określone maszyny
• Rzeczy ruchome oznaczone  co do gatunku, jak na przykład zapasy towarów
• Wierzytelności
• Prawa z  papierów  wartościowych
• Jednostki uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych

Z uwagi na sposób ustanowienia, wyróżnia się zastaw zwykły i rejestrowy.

W celu wpisu przedmiotu zastawu do rejestru zastawów wierzyciel składa do właściwego sądu wniosek o wpis do rejestru zastawów. Zastaw ma charakter akcesoryjny  co oznacza, że wygasa wraz z wygaśnięciem wierzytelności w ten sposób zabezpieczonej.

Kaucja.

Kaucja jest umową, na mocy której kredytobiorca składa  na zabezpieczenie wierzytelności określoną kwotę pieniędzy. Ustanowienie kaucji następuje wraz z wpłatą środków  na rachunek  bankowy.

Blokada środków na rachunku bankowym.

Blokada następuje na podstawie złożonej przez posiadacza rachunku dyspozycji zablokowania określonej kwoty pieniędzy. W umowie o ustanowienie blokady posiadacz środków udziela  bankowi pełnomocnictwa do dysponowania zablokowanymi środkami w celu zaspokojenia roszczenia z tytułu ściśle określonej umowy kredytowej.

Przewłaszczenie.

Przewłaszczenie polega na przeniesieniu przez właściciela – kredytobiorcę prawa własności rzeczy ruchomych lub papierów wartościowych na bank, do czasu spłaty wierzytelności wynikającej z zaciągnięcia kredytu.  W  umowie zawiera się warunek, że w razie spłaty wierzytelności w ustalonym terminie umowa o przewłaszczeniu ulegnie  rozwiązaniu.