Wymagany wkład własny od 2016 roku – Rekomendacja S

Wkład własny wyrażamy w procentach, a jego poziom wyznacza wskaźnik LTV ( z ang. loan to value) czyli stosunek kwoty kredytu do wartości zabezpieczenia. Zgodnie ze znowelizowaną Rekomendacją S, od 2014 roku wymagane jest by kredytobiorca posiadał wkład własny przy kredycie hipotecznym. Komisja Nadzoru Finansowego uznała, iż aby zwiększyć bezpieczeństwo zarówno kredytobiorców, jak i kredytodawców – docelowo wysokość wkładu własnego powinna być na poziomie 20%. I tak, od 1 stycznia do 31 grudnia 2015 roku wymagane jest posiadanie 10% wkładu własnego. W 2016 roku wymagane będzie 15% wkładu, a od 2017 roku 20% wkładu własnego.

Warto tutaj zaznaczyć, że minimalny wkład własny przy kredytach mieszkaniowych jest międzynarodowym standardem. W większości krajów europejskich już dziś wymagane jest posiadanie 20% wkładu własnego, w Belgii 25%, a na Węgrzech przy kredytach w euro wymagane jest posiadanie 50% wkładu własnego.

Ideą większego wkładu własnego, poza ochroną instytucji finansowych przed nieodzyskiwaniem pożyczonych kwot, jest zmniejszenie ryzyka i kosztu kredytobiorcy ( zmniejsza się odsetkowy koszt od kredytu, gdyż w przypadku 80%LTV mamy niższą kwotę kredytu niż przy np. 100%LTV). Ponadto, według KNF, gromadzenie wkładu  własnego uczy oszczędzania i kształtuje  cechy  niezbędne do późniejszej regularnej  spłaty kredytu. Można tez przyjąć, że wniesienie  wkładu  własnego  daje  kredytobiorcy  potencjalny margines  bezpieczeństwa  na  wypadek  problemów finansowych lub życiowych,  które  zmusiłyby  go  do rozwiązania  umowy  kredytowej. W takiej sytuacji kredytobiorca ma większe szanse sprzedać nieruchomość po  cenie,  która  wystarczyłaby  na  spłatę  całości  zobowiązań  wobec banku. W sytuacji, gdyby kredytobiorca zaciągnął kredyt na 100% LTV i w przeciągu kilku lat wartość tej nieruchomości spadła, to w sytuacji konieczności rozwiązania umowy kredytowej i sprzedaży nieruchomości, cena sprzedaży nie pokrywałaby całości zobowiązania wobec banku. Podsumowując, zwiększenie kwoty wymaganego wkładu własnego wydaje się rozwiązaniem zwiększającym bezpieczeństwo zarówno kredytobiorców, jak i instytucji finansowych.

No dobrze, ale czy to faktycznie oznacza, że od 1 stycznia 2016 roku kredytobiorca musi posiadać 15%  wkładu własnego w gotówce?

Rekomendacja S daję furtkę do obniżenia wymaganego wkładu własnego wnoszonego w gotówce przez kredytobiorcę  i przewiduje dodatkowe zabezpieczenie kredytu. Tym zabezpieczeniem ma być opcja wykupienia ubezpieczenia brakującego wkładu własnego. Dzięki temu nadal będzie wystarczyło posiadanie minimum 10% swojego wkładu w gotówce. Resztę będzie można ubezpieczyć.

Inną możliwością obniżenia wymaganego wkładu własnego przez kredytobiorcę, jaką daje Rekomendacja S, jest przedstawienie przez niego dodatkowego zabezpieczenia w formie blokady środków na rachunku bankowym lub poprzez zastaw na denominowanych w złotych dłużnych papierach wartościowych Skarbu Państwa lub NBP.

Jeszcze jednym sposobem na ominięcie konieczności posiadania wkładu własnego w gotówce jest skorzystanie przez kredytobiorcę z Programu Mieszkanie dla Młodych. Jeżeli potencjalny kredytobiorca oraz nieruchomość spełniają założenia rządowego programu, to kwota dofinansowania może wynosić do 30% wartości nieruchomości. Dofinansowanie w ramach Programu stanowi jednorazową dopłatę do kredytu i jest traktowane jako wkład własny w nabywaną nieruchomość.