Rekomendacja U - co zmienia?

Kres fikcyjnych ubezpieczeń dzięki Rekomendacji U?

Wiele banków chętnie do kredytów dołącza klientom umowy ubezpieczenia. Są one różne: na wypadek utraty pracy, następstw nieszczęśliwych wypadków, choroby, śmierci. Problem polega na tym, że kredytobiorca często nie jest stroną takiej umowy ubezpieczenia, a banki nie mają interesu w zabieganiu o wypłatę odszkodowania. Rozwiązać to ma pomóc Rekomendacja U, która dotyczy dobrych praktyk w zakresie bancassurance.

Banki bardzo chętnie dołączają do oferty kredytu ubezpieczenia. Często są one obowiązkowe i od jego wykupienia zależy wypłata kredytu. Składka ubezpieczenia powiększa comiesięczną ratę, klient więc powinien w zamian zyskiwać poczucie bezpieczeństwa, że w wypadku określonych zdarzeń kredyt, przynajmniej w części, zostanie spłacony przez ubezpieczyciela. W wielu przypadkach ochrona taka jest jednak fikcyjna, a składki stają się bezzwrotnym kosztem kredytowym. Dlaczego?

W ramach często stosowanej konstrukcji umowy ubezpieczenia na cudzy rachunek, kredytobiorca w rzeczywistości nie jest stroną ubezpieczenia. Umowa między bankiem a ubezpieczycielem powoduje, że ten drugi obejmuje klientów banku grupową ochroną. Bank jest pośrednikiem, który pobiera prowizję od towarzystwa ubezpieczeniowego. Wynagrodzenie banku zależy często od szkodliwości ubezpieczenia – im jest ona wyższa, tym mniej płacą ubezpieczyciele. Bankom więc nie zależy na uwzględnieniu roszczeń klientów.

Zdarza się także, że w przypadku wypłacenia przez ubezpieczyciela odszkodowania na rzecz banku dochodzi do sytuacji wysuwania roszczenia regresowego w stosunku do kredytobiorcy, czyli ubezpieczyciel żąda od niego zwrotu pieniędzy wypłaconych bankowi. Klienci skarżą się także na brak dostępu do szczegółów warunków ubezpieczenia, a te mogą zawierać wiele haczyków, które dyskwalifikują możliwość otrzymania świadczenia przez – teoretycznie – ubezpieczoną osobę. Krótko mówiąc, banki sprzedają ubezpieczenia wyłącznie w trosce o własne korzyści finansowe, nie zabezpieczając interesów klientów.

Nad problemem tym pochyliła się Komisja Nadzoru Finansowego, czego efektem jest przedstawienie przez nią projektu Rekomendacji U, która ma zawierać zbiór wytycznych dotyczących dobrych praktyk w zakresie bancassurance. Planuje się, że banki będą musiały zastosować się do jej zapisów do 1 listopada bieżącego roku. Wprowadzone zmiany mają zapewnić większą przejrzystość w zakresie ubezpieczeń dołączanych do kredytów. Bank będzie miał obowiązek jednoznacznie informować klienta czy występuje w roli pośrednika ubezpieczeniowego, czy ubezpieczającego. Jedynie w pierwszym przypadku ma bowiem prawo do otrzymywania wynagrodzenia od ubezpieczyciela.

Oprócz tego bank będzie miał obowiązek przekazać kredytobiorcy wszystkie informacje, które mogą mieć wpływ na jego decyzję, czyli o kosztach ubezpieczenia, zakresie ochrony, wyłączeniu. Powinien także stworzyć kartę produktu, która będzie zawierać charakterystykę ubezpieczenia oraz  mechanizm jego funkcjonowania. Dzięki Rekomendacji U banki będą musiały dochodzić roszczeń kredytobiorców lub ich spadkobierców lub umożliwić im dochodzenie swoich roszczeń. Bank będzie musiał także zapewnić klientowi prawo do rezygnacji z ochrony ubezpieczeniowej. Każdy klient będzie miał także prawo do samodzielnego wyboru ubezpieczenia, a bank nie powinien uzależniać możliwości udzielenia kredytu od wyboru przez klienta ubezpieczyciela współpracującego z bankiem.